Digitürk Play’de Süper Lig ve TFF 1. Lig maçlarını heyecanla takip ediyoruz ve son yıllarda maçların kaderi çoğu zaman tek bir şeye bağlı: hakemin VAR kontrolünden sonra gol vermesi ya da VAR ile görüşüp kırmızı kart çıkarması. Peki VAR tam olarak nedir ve nasıl çalışır? Bu yazıda adım adım anlatıyoruz.

VAR Ne Demek?

VAR’ın açılımı The Video Assistant Referee, yani Video Yardımcı Hakem’dir. En basit anlatımla VAR, saha içindeki hakemin verdiği kararları inceleyen bir maç görevlisidir. VAR’ı Türkiye Futbol Federasyonu’nun kurullarından biri olan Merkez Hakem Kurulu (MHK) atar. VAR’ın yanında AVAR da görev alır; açılımı The Assistant Video Assistant Referee olan AVAR, VAR’a yardımcı olan eski veya aktif bir hakemdir. Sistemin temel ilkesi “minimum müdahale, maksimum fayda”ıdır: hem çok net hatalar hem de gözden kaçabilecek ama oyuna etki edebilecek küçük hatalar bu sayede düzeltilir.

VAR’ın İncelediği 4 Ana Konu

VAR ve AVAR, hakemin kararlarını dört ana başlık altında kontrol eder:

1. Gol / Gol yok
2. Penaltı / Penaltı değil
3. Direkt kırmızı kart
4. Kırmızı veya sarı kart verirken yanlış oyuncuya karar

VAR, kontrol sırasında bir durum tespit ederse bunu hakeme bildirir. Bu incelemeye sessiz kontrol denir ve oyunda duraksama olmaz. Digitürk Play’de maçı izlerken hakemin kulaklık aracılığıyla VAR hakemleriyle konuştuğunu işte bu anlarda görürsünüz.

İnceleme Süreci Nasıl İşler?

Bir VAR kontrolü üç olası sonuç doğurabilir. Birincisi, hakemin verdiği karar VAR’ın tavsiyesi üzerine bozulabilir – burada “tavsiye” kelimesinin altını çizmek gerekir, çünkü VAR karar mercii değil, bir danışma kurulu gibi düşünülmelidir. İkincisi, VAR bir Sahada İnceleme (OFR – On-Field Review) önerebilir; bu, top oyun dışındayken veya oyun durduğunda yapılır ve hakem herkesin görebileceği şekilde havaya dikdörtgen işareti çizerek bunu belirtir. Üçüncüsü, kontrol ilk kararı doğrulayabilir ve oyun olduğu gibi devam eder.

OFR sırasında hakem, saha kenarındaki net görünür bölge olan Hakem İnceleme Alanı (RRA – Referee Review Area)’na gider. Burada farklı kamera açılarından ağır çekim tekrarlarla fiziksel müdahaleleri, topun elle oynanmasını ve oyun kurallarının ihlalini tespit etmeye çalışır. İnceleme bittiğinde hakem yine dikdörtgen işareti yaparak sahaya döner. Karar değiştiyse oyun yeni karara göre, değişmediyse eski karara göre devam eder. Digitürk Play’de maçı izlerken bu tekrarları farklı açılardan izleme imkânı bulursunuz.

Süper Lig ve TFF 1. Lig’de VAR

Süper Lig ve TFF 1. Lig’deki tüm maçlarda VAR uygulanır; böylece karşılaşmaların mümkün olduğunca adil yönetilmesi sağlanır. Tüm bu maçları Digitürk Play’de canlı izleyebilir, uygun planları paketler sayfasında inceleyebilirsiniz.